Wereldwijd gebruiken meer dan 70 miljoen mensen een gebarentaal als moedertaal, maar het aantal gekwalificeerde tolken is zeer beperkt, zeker in bepaalde geografische en sociale contexten. Uit die duidelijke kloof is Terp 360 ontstaan, een app die is ontwikkeld door de jonge Keniaanse ingenieur Elly Savatia samen met het team van Signvrse. Hun doelstelling is ambitieus maar helder: met behulp van kunstmatige intelligentie en 3D‑avatars spraak en tekst naar gebarentaal vertalen en zo communicatie in het dagelijks leven toegankelijker maken.
Het project is ontstaan uit een heel concrete ervaring: klaslokalen met honderden dove leerlingen en maar één beschikbare tolk. Een situatie die helaas geen uitzondering, maar eerder de norm is in veel delen van de wereld. Savatia zag in dat technologie een vorm van bemiddeling kon zijn, niet om mensen te vervangen, maar om een structurele ongelijkheid te verkleinen. De eerste versies van Terp 360 waren eenvoudig, bijna experimenteel, maar door voortdurend overleg met de dovengemeenschap kon de app zich razendsnel ontwikkelen en inmiddels meer dan 2300 gebaren integreren.
Hoe Terp 360 vandaag werkt
De app steunt op drie hoofdelementen: een spraakherkennings‑engine, een systeem voor automatische vertaling naar gebarentaal en 3D‑avatars die zo zijn ontworpen dat de bewegingen natuurlijker en beter leesbaar zijn. In tegenstelling tot veel eerdere oplossingen zet Terp 360 sterk in op vloeiende gebaren en expressieve nauwkeurigheid, waarbij stijve of onrealistische bewegingen worden vermeden. Tests met ongeveer 2000 gebruikers leverden bemoedigende resultaten op en effenen het pad voor een toekomstige uitrol in landen als Rwanda en Oeganda, met toepassingen in scholen, ziekenhuizen, overheidskantoren en bedrijven.
Gebarentaal zou op school onderwezen moeten worden
Het potentieel van Terp 360 staat buiten kijf: de app kan drempels verlagen, autonomie bevorderen en gebarentaal zichtbaarder maken in de publieke ruimte. Deze hulpmiddelen zijn waardevol, maar minstens zo belangrijk is dat gebarentaal in het onderwijs wordt aangeboden, te beginnen op scholen. Inclusie zou niet alleen van een app moeten afhangen, maar van een gedeelde cultuur, waarin communiceren met een dove persoon geen uitzondering is die door AI wordt bemiddeld, maar een wijdverspreide vaardigheid. Technologie kan ondersteunen, maar echte inclusie loopt óók via onderwijs.
(JO/©GreenMe.it/vertaling en adaptatie: The Global Lifestyle/Illustratie: Fotos via Unsplash)
